JavaScript Ders 5 – Diziler (Arrays)

Diziler, aynı türden veya farklı türden birden fazla değeri tek bir değişken altında saklanabilmesini sağlar.

Dizi Nedir?

Tanım: Bir dizi, sıralı bir veri koleksiyonudur. Her elemana bir indeks numarası atanır ve bu indeksler aracılığıyla erişilebilirler.

Neden Dizi Kullanmalıyız? Birden fazla değeri tek bir değişken altında saklamak, verileri organize etmek ve işlemek için diziler idealdir.

Dizi Oluşturma

Dizi Literal: En yaygın yöntemdir. Köşeli parantezler [] içinde elemanlar virgülle ayrılır.

JavaScript
let sayilar = [1, 2, 3, 4, 5];
let isimler = ["Ali", "Ayşe", "Mehmet"];
let karmasikDizi = [1, "Merhaba", true, {isim: "Veli"}]; // Farklı veri tipleri içerebilir

Array() Konstruktörü: Daha az yaygın kullanılan bir yöntemdir.

JavaScript
let sayilar2 = new Array(1, 2, 3);

Dizi Elemanlarına Erişim

İndeksleme: Dizideki elemanlara indeks numaralarıyla erişilir. İndeksler sıfırdan başlar.

JavaScript
let isimler = ["Ali", "Ayşe", "Mehmet"];
console.log(isimler[0]); // "Ali" çıktısı verir
console.log(isimler[1]); // "Ayşe" çıktısı verir
console.log(isimler[2]); // "Mehmet" çıktısı verir

length Özelliği: Dizinin uzunluğunu (eleman sayısını) döndürür.

JavaScript
let isimler = ["Ali", "Ayşe", "Mehmet"];
console.log(isimler.length); // 3 çıktısı verir

Dizi Metotları (Array Methods)

push(): Dizinin sonuna yeni bir eleman ekler ve dizinin uzunluğunu döndürür.

JavaScript
let sayilar = [1, 2, 3];
sayilar.push(4); // sayilar artık [1, 2, 3, 4] olur
console.log(sayilar.length); // 4 çıktısı verir

pop(): Dizinin son elemanını siler ve o elemanı döndürür.

JavaScript
let sayilar = [1, 2, 3];
let sonEleman = sayilar.pop(); // sonEleman 3 olur, sayilar artık [1, 2] olur
console.log(sonEleman); // 3 çıktısı verir

shift(): Dizinin ilk elemanını siler ve o elemanı döndürür.

JavaScript
let sayilar = [1, 2, 3];
let ilkEleman = sayilar.shift(); // ilkEleman 1 olur, sayilar artık [2, 3] olur
console.log(ilkEleman); // 1 çıktısı verir

unshift(): Dizinin başına yeni bir eleman ekler ve dizinin uzunluğunu döndürür.

JavaScript
let sayilar = [1, 2, 3];
sayilar.unshift(0); // sayilar artık [0, 1, 2, 3] olur
console.log(sayilar.length); // 4 çıktısı verir

splice(): Dizinin belirli bir bölümünü siler veya değiştirir ve silinen veya eklenen elemanları içeren yeni bir dizi döndürür.

JavaScript
let sayilar = [1, 2, 3, 4, 5];
sayilar.splice(2, 2); // İndeks 2'den başlayarak 2 elemanı siler (3 ve 4)
// sayilar artık [1, 2, 5] olur

slice(): Dizinin bir bölümünü kopyalar ve yeni bir dizi döndürür. Orijinal diziyi değiştirmez.

JavaScript
let sayilar = [1, 2, 3, 4, 5];
let kopyaDizi = sayilar.slice(1, 4); // İndeks 1'den (dahil) başlayıp indeks 4'te (hariç) biter
// kopyaDizi [2, 3, 4] olur, sayilar değişmez

Dizi Döngüleri

for Döngüsü: Dizinin elemanlarına indeks numarası kullanarak erişmek için kullanılır.

JavaScript
let isimler = ["Ali", "Ayşe", "Mehmet"];
for (let i = 0; i < isimler.length; i++) {
  console.log(isimler[i]);
}

forEach() Metodu: Dizinin her bir elemanı için bir fonksiyonu çalıştırır.

JavaScript
let sayilar = [1, 2, 3];
sayilar.forEach(function(sayi) {
  console.log(sayi * 2);
});

for…of Döngüsü (ES6): Dizinin elemanlarına doğrudan erişmek için kullanılır.

JavaScript
let isimler = ["Ali", "Ayşe", "Mehmet"];
for (let isim of isimler) {
  console.log(isim);
}

Bir Dizideki En Büyük Sayıyı Bulma:

JavaScript
function enBuyukSayi(dizi) {
  let buyuk = dizi[0];
  for (let i = 1; i < dizi.length; i++) {
    if (dizi[i] > buyuk) {
      buyuk = dizi[i];
    }
  }
  return buyuk;
}

console.log(enBuyukSayi([5, 2, 9, 1, 5, 6])); // 9 çıktısı verir

Kaynak: https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/JavaScript

Etiketler